โครงสร้างแรงงานของประเทศไทยในปี 2567 มีจำนวน 65.95 ล้านคน โดยเป็นแรงงานกว่า 40.5 ล้านคน หรือราว 61% ของประชากรทั้งหมด ในจำนวนนี้เป็นแรงงานภาครัฐมีประมาณ 3 ล้านคน คิดเป็น 4.6% ของกำลังแรงงานทั้งหมด
จากแรงงานภาครัฐกว่า 3 ล้านคน แบ่งเป็น (1) ข้าราชการ 1.76 ล้านคน โดยกลุ่มครูและบุคลากรทางการศึกษาเป็นสัดส่วนสูงสุดกว่า 4.4 แสนคน รองลงมาคือพลเรือนสามัญ ทหาร และตำรวจ และ (2) แรงงานภาครัฐประเภทอื่นอีก 1.24 ล้านคน ส่วนใหญ่เป็นลูกจ้างชั่วคราวและพนักงานรัฐวิสาหกิจ
ข้อมูลจากสำนักงาน ก.พ. และหนังสือ “กำลังพลภาครัฐ 2567” ชี้ให้เห็นถึงการกระจุกตัวของข้าราชการในกระทรวงศึกษาธิการและกระทรวงสาธารณสุข เมื่อแบ่งเป็นภูมิภาคพบว่าภาคตะวันออกเฉียงเหนือเป็นภูมิภาคที่มีข้าราชการมากที่สุดถึงเกือบหนึ่งในสามของประเทศ ขณะที่ระดับการศึกษาของข้าราชการส่วนใหญ่จบปริญญาตรีถึง 61%
อย่างไรก็ดี ภาคสาธารณสุขกำลังเผชิญความท้าทายจากการขาดแคลนบุคลากร โดยพยาบาลและเจ้าหน้าที่สาธารณสุขเป็นตำแหน่งที่มีอัตราว่างและเกษียณสูงสุด ขณะเดียวกันข้อมูลปี 2566 พบว่า กระทรวงสาธารณสุขมีอัตราการลาออกสูงกว่าการเกษียณ สะท้อนแรงกดดันเรื่องภาระงานและสวัสดิการในระบบราชการ ปัญหานี้ชี้ให้เห็นถึงโจทย์ใหญ่ของประเทศในการปฏิรูประบบกำลังคนภาครัฐ เพื่อให้ราชการยังคงเป็นฟันเฟืองสำคัญในการพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืน
