Hesse004
“If the world was ending,… I’d wanna hold you just for a while… and die with a smile.”
… Lady Gaga & Bruno Mars
ผมเพิ่งรู้จักเพลงนี้จากลูกสาวตัวน้อยวัย 8 ขวบ
“น้องอิน” บอกให้พ่อเปิดเพลงนี้ให้ฟังหน่อย
ผมแปลกใจเพราะไม่คิดว่าลูกเริ่มหัดฟังเพลงแนวนี้แล้ว หรือเราเริ่มตามเด็กยุคนี้ไม่ทันแล้ว 555
เสียงเปียโนและกลองที่หนักแน่นในคราวเดียวกันจากเพลง Die With a Smile ทำให้ผมนิ่งไปพักหนึ่ง
พอเริ่มฟังเพลงนี้ซ้ำหลาย ๆ รอบ ผมเริ่มชอบทั้งดนตรีคำร้องและตั้งคำถามกับตัวเองว่า
“หากวันนี้คือวันสุดท้ายของชีวิต…เรายังคงจะยิ้มแล้วจากไปได้จริงหรือเปล่า?”
ตั้งแต่ต้นปี ผมไปงานศพบ่อยขึ้น…ทุกครั้งที่กลับจากวัด ผมมักถามตัวเองว่า เมื่อไหร่จะถึงคิวเรา และเมื่อถึงวันนั้นแล้ว เราจะกลัวมั๊ย รู้สึกอย่างไร
ในแง่ “พุทธปรัชญา” ความตายไม่ใช่จุดจบ หากคือ “อนิจจัง” ที่เปิดเผยความจริงสูงสุดของชีวิต
เพราะทุกอย่างล้วนเปลี่ยนแปลง…ทุกสิ่งต้องดับไป ไม่ช้าก็เร็ว
พูดหรือเขียนให้ดูหล่อ ดูเท่ แต่เวลาภาคปฏิบัติจริง ผมไม่รู้หรอกว่าตัวเองจะกลัวสภาวะนั้นขนาดไหน
การมี “มรณสติ” คือ ระลึกถึงความตายเสมอ อย่างน้อยเพื่อไม่ประมาท
จุดนั้นเอง “รอยยิ้ม” จึงไม่ใช่สัญลักษณ์ของการสิ้นหวัง แต่คือจิตที่ปล่อยวางได้อย่างสงบเย็น (ถ้าทำได้จริง)
ในโลกตะวันตก ปรัชญาสโตอิก (Stoicism)
สอนไม่ต่างกัน…จักรพรรดิมาร์คัส ออเรลิอุส เขียนใน Meditations ไว้ว่า
“You could leave life right now. Let that determine what you do, say, and think.”
สโตอิกไม่ได้สอนให้กลัวตาย แต่ให้ “ตระหนักถึงมัน”
เพื่อเราเลือกใช้ชีวิตอย่างมีคุณค่า และ ควบคุมสิ่งที่เราควบคุมได้ คือ “ปัจจุบัน”
หากเรารู้ว่าความตายเป็นสิ่งแน่นอน เราจะยิ้มได้ในวันนี้ โดยไม่ต้องรอวันใด
มีตอนหนึ่งในเพลงที่ Bruno Mars ร้องว่า:
“Just one more sunset with you, and I’d go with no regrets.”
ในความรักที่ลึกซึ้งจนยอมรับทุกความเปราะบางของชีวิต เราไม่มีคำว่า “เสียดาย” เราขอเพียงความอ่อนโยนที่ยิ้มรับการเปลี่ยนผ่าน
นี่คือหัวใจเดียวกันกับคำของพระพุทธเจ้า:
“ผู้มีจิตฝึกดีแล้ว ย่อมไม่หวั่นไหวดั่งขุนเขา”…ธรรมบท 6:81
ในบทกวีของ Rainer Maria Rilke นักเขียนชาวออสเตรีย เคยกล่าวว่า:
“Let everything happen to you: beauty and terror. Just keep going. No feeling is final.”
เช่นเดียวกับ Die With a Smile มันไม่ใช่เพลงของคนที่อยากตาย แต่มันคือเพลงของคนที่กล้าใช้ชีวิต
แม้จะมีความเศร้า ความกลัว หรือการสูญเสียแต่พวกเขายังเลือกจะรัก เลือกจะฝัน และเลือกจะ “ยิ้ม” ก่อนจบเรื่อง
ชีวิตจะสมบูรณ์ได้ก็ต่อเมื่อเราไม่พยายามทำให้มันสมบูรณ์แบบ แต่กล้ายิ้มแม้ในความไม่สมบูรณ์นั้น
