เอนก เหล่าธรรมทัศน์

10 ข่าวในคอลัมน์นี้


ปัญหา ฮ่องกง : สองระบบ ระบบไหนดีกว่ากัน?

ปัญหา ฮ่องกง… สองระบบ ระบบไหนดีกว่ากัน! …หลักการ “หนึ่งประเทศ สองระบบ” นั้น ควรรักษาไว้ อย่างมั่นคงครับ จนกว่าจะครบห้าสิบปี เป็นอย่างน้อย แต่ “สองระบบ” นั้น น่าจะต้องปรับปรุง ในแง่นี้คนฮ่องกงนั้นต้องไม่คิดเป็นสูตรตายตัวว่าตน “เหนือ” กว่าคนจีนทั่วไป ควรถ่อมตน เรียนรู้อะไรที่ดีจากอีกระบบหนึ่งได้ด้วย

ภาคเหนือของไทยกับทะเล: แม่สอด-กะเหรี่ยง-มอญ

ภาคเหนือของไทยกับทะเล: แม่สอด-กะเหรี่ยง-มอญ ข้ามไปรื้อฟื้นความสัมพันธ์กับเมืองที่เคยเป็นทางลงทะเลของภาคเหนือของไทย ใช้วัฒนธรรม ใช้ความเป็นพี่เป็นน้อง เป็นธงนำ ไปมาหาสู่ ค้าขาย ลงทุน ร่วมกัน รุ่งเรืองไปด้วยกัน กระทรวงมหาดไทยก็ดี สภาความมั่นคงก็ดี กระทรวงต่างประเทศก็ดี น่าจะทุ่มเทให้บรรดาเมืองชายแดนอย่างเต็มที่

พระมหากษัตริย์สยาม – ไทย กับ โลกกว้าง

ความจริงที่ทำให้เราท่านต้องทบทวนความคิดใหม่ คือพระมหากษัตริย์สยาม-ไทยเรานั้น ท่านไม่เคยล้าหลัง หรือไม่ทันโลก ตรงข้าม ทรงทันสมัย ทันโลก และทันมานานแล้ว ทันมาตั้งแต่โลกเมื่อหกร้อยปีมาแล้ว

คนรุ่นใหม่กับสังคมสยาม-ไทย

สังคมสยามนั้น สังเกตเถิด คนรุ่นเก่ากับรุ่นใหม่แทบจะไม่เคยแตกหักกันคน “วันเก่า วันก่อน” มักไม่ได้เป็น “เต่าพันปี” หรือ “ไดโนเสาร์” ส่วน “คนวันใหม่ วัยใหม่” ก็มักไม่ใช่ “ไร้เดียงสา” หรือ “อ่อนหัด-เขลา” เป็นอย่างนี้มานานแล้ว นี่คือจุดแข็งของสยาม ชาติเราจึงปรับตัวมาได้ไม่หยุด ก้าวหน้าขึ้นมาไม่มียั้ง ไม่ได้หยุดนิ่งและ “ล้มเอง” หรือ “ล่มสลาย” ลงจากการกดดันของภายนอก

พรรคการเมืองกับความรู้รักสามัคคี

ณ เวลานี้ ขอย้ำว่า ทุกสี ทุกพรรค ทุกฝ่าย ในสองขั้วที่เป็นปรปักษ์กันอยู่นั้น ก็ล้วนบอบช้ำพอๆกันแล้ว และจะทุกข์ทวีขึ้นเรื่อยๆ สายพานที่จะลำเลียงพวกเราไปสู่คุกตารางและการลงทัณฑ์อื่นนั้น พาเราไปใกล้ “จุดจบ” เข้าไปทุกที เราจะต้องหัดคิดเสียใหม่หรือไม่ ว่าอันการเมืองในความหมายสูงสุดนั้น ก็คือศาสตร์และศิลป์แห่งการสร้างความเป็นไปได้ให้เกิดแก่บ้านเมือง

จากมหาเดร์และอันวาร์ สู่พรรค และนักการเมืองในอุดมคติของไทย

ในความเป็นจริง ทั่วโลกพรรคการเมือง และ นักการเมืองตามอุดมคติแบบ “ใหม่” แบบ “บ็อตตอม-อัพ”ฃที่กล่าวมานึ้ ไม่ใช่เรื่องทำได้ง่ายเลย แต่ก็จำเป็น และจะต้องทำให้เกิดขึ้นให้ได้ ถ้าประชาธิปไตยของเราจะก้าวไปข้างหน้า จะเป็นที่พึงพิงของประชาชนและชาติบ้านเมือง ทั้งจะพิทักษ์ปกป้องซึ่งชาติ ศาสน์ กษัตริย์ และรัฐธรรมนูญได้ เหมือนที่คนทั่วไปมักคิดว่า จะมีแต่ก็คณะทหาร หรือ คณะข้าราชการ หรือ นักวิชาการ -ปัญญาชน เท่านั้น ที่จะคิดได้ จะทำได้ และ จะยอมทำ ในประเทศไทย

มองมหาเธร์ เห็นอนาคตการเมืองไทย

มหาเธร์สู้เต็มที่ มีความหวัง ซึ่งทีแรกดูเป็นความฝัน ฝันลมๆ แล้งๆ ของคุณปู่คุณทวด ไม่ใช่คนหนุ่ม ไม่ใช่คนรุ่นใหม่ แต่ที่สุด เมื่อเราทำอะไรสุดชีวิต เกินกว่าที่ใครๆ จะคาดคิดได้ เมื่อนั้น “มหัศจรรย์” หรือ “อภินิหาร” ก็มีจริง ฟ้าโปรด สวรรค์เปิด มหาเธร์ในวัย 92 กลับมาเป็นนายกรัฐมนตรี ที่ “แก่” ที่สุดในโลก เหมาะกับยุค aging society เป็นคนละแบบ คนละขั้วกับ “มาคร็อง” ประธานาธิบดีวัย 39 หนุ่มที่สุดในประวัติศาสตร์สมัยใหม่

สงกรานต์ที่ปากีสถาน: ทัศนศึกษาประวัติศาสตร์และภูมิศาสตร์โลก (จบ)

ไปเที่ยว ไปชม ไปเรียนรู้ปากีสถานกัน…ปากีสถานมียอดเขาที่สูงแปดพันเมตรขึ้นไปถึงห้าลูก แต่ยังครับ ยังไม่หมด มหาบรรพตในประเทศปากีสถานยังมีอีก เทือกเขาฮินดูกูชก็อยู่ในประเทศนี้ ทางด้านตะวันตก คั่นระหว่างปากีสถานกับอัฟกานิสถานนั่นเอง ซึ่งเทือกเขาฮินดูกูชนี้ก็อยู่ในระดับหลังคาโลก แม้ไม่มียอดแปดพันเมตร แต่ก็เต็มไปด้วยยอดเจ็ดพันกว่าเมตรมากมาย

สงกรานต์ที่ปากีสถาน: ทัศนศึกษาประวัติศาสตร์และภูมิศาสตร์โลก (1)

สงกรานต์ทุกปีผมใช้วันหยุดยาวไปทัศนศึกษาประเทศที่น่าสนใจ เมื่อปีกลายไปกรีซ ปีนี้ไปปากีสถานครับ กลับมาโดยสวัสดิภาพ สนุก และได้เปิดหูเปิดตา กับภูมิศาสตร์และประวัติศาสตร์ของประเทศนี้ ซึ่งสำคัญในระดับโลกทีเดียว

คาบสมุทรไทยในอดีต: แง่คิดสำหรับอนาคต

ฟังดูเหมือนเรื่อง “ขุดคลอง” เพื่อเชื่อมสมุทรนั้นเป็นเรื่องใหม่ หรือการเป็นชาติอำนาจทางทะเลนั้นจะเป็นเรื่องใหม่ หามิได้ครับ ขอย้ำเตือน สยามเราครั้งหนึ่ง ก่อนที่ฝรั่งอาณานิคมจะรุกเข้ามา เป็นชาติอำนาจทางทะเลที่สำคัญแห่งหนึ่งทีเดียว เราคิดขุดคลองกระมาตั้งแต่สมัยพระนารายณ์แล้ว